ಹೊಸ ಗಾಳಿ: ಭಯದ ವಾತಾವರಣ ಸಡಿಲ

 ಮತದಾರರ ಸಂದೇಶಕ್ಕೆ ಮನ್ನಣೆ

ಕಂಡಿದ್ದು * ಬಿವಿಸೀ

ರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜಧಾನಿ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಅದು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ಸ್ಪಷ್ಟ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಜನರು ಈಗ ಹಿಂದಿನಷ್ಟು ಹೆದರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆ.

ಈ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಇತ್ತೀಚಿನ ರಾಜಕೀಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜವಾದಿ ಮಾದರಿಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ, ಹಾಲು, ಬ್ರೆಡ್‍ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ, ದೂರವಾಣಿ ಸಂಪರ್ಕದವರೆಗೆ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಕೊರತೆ ಇತ್ತು. ಪಡಿತರ ಅಂಗಡಿ ಮುಂದೆ ಸರತಿ ಸಾಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಸರ್ಕಾರದ ಕೆಲಸ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವುದಲ್ಲ ಎಂಬ ಘೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕೆ ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ದೊಡ್ಡ ಬೆಂಬಲ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ನಂತರ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದು ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ನಿರಾಸೆ ಮೂಡಿಸಿತು.

ಇತ್ತೀಚಿನ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಫಲಿತಾಂಶ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು ನೀಡಿತು. ನಾನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಾನಗಳ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ನಿಯೋಜನೆಯಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳ ನಡುವೆ ಬಂದ ಫಲಿತಾಂಶದಲ್ಲಿ ಸರಳ ಬಹುಮತವೂ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಮಿತ್ರಪಕ್ಷಗಳ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಆ ಹಂತದಲ್ಲಿ ನಾಯಕತ್ವದ ನಡೆಯಲ್ಲಿ ವಿನಮ್ರತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಮತದಾರರು ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಸಂಘಟನೆಯ ಒಳಗಿನಿಂದಲೂ ಆತ್ಮಾವಲೋಕನದ ಸೂಚನೆಗಳು ಬಂದಿದ್ದವು.

ಆದರೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ವೈಫಲ್ಯದಿಂದ ಆ ಸಂದೇಶದ ಪರಿಣಾಮ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಪಡೆದಾಗ ಸಂಸದೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಕುಟುಂಬ ಕೇಂದ್ರಿತ ರಾಜಕಾರಣ ಮತ್ತು ಆಸ್ಥಾನಿಕ ಸಂಸ್ಕøತಿಯಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ ಆ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ.

ಈಗ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬದಲಾವಣೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿವೆ. ಹರಿಯಾಣ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ಮೂರು ದಶಕಗಳ ನಂತರ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಗೆಲುವಿನ ನಂತರವೂ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರ ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ದರ್ಪ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ರಾಮಲೀಲಾ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರಮಾಣವಚನದ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲೂ ಅಹಂಕಾರದ ಬದಲು ಸಂಯಮ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಬಿಜೆಪಿ ಈಗ ಹದಿನಾಲ್ಕು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಿತ್ರಕೂಟದೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಪ್ರಚಾರದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಇದೆ.

ಈ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾರಣ ಕೇವಲ ಚುನಾವಣಾ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವಲ್ಲ. ಮತದಾರರು ಯಾವುದೇ ಪಕ್ಷದ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಸಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಜನರಲ್ಲಿನ ಭಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ದೊಡ್ಡ ಸೂಚನೆ. ಜನರು ಮತ್ತೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಹೇಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ರಾಜಕೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಪಕ್ವತೆ ಬರಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

Comments

Popular posts from this blog

ಕರಾವಳಿಯ ನೆಮ್ಮದಿಗೆ ಕೊಲೆಗಳ ಕರಿನೆರಳು

ಮಾತಿನ ಸಂಸ್ಕøತಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ರಾಜಕೀಯ

WHEN COMMUNAL POLITICS POISONS TRADITION: A WARNING FROM UDUPI