ಒಬ್ಬ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಅಧಿಕಾರಿ ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೇ ಹೇಗೆ ಬದಲಿಸಬಲ್ಲ?

 * ಬಿವಿಸೀ

                                                                ತುಕಾರಾಮ್ ಮುಂಢೆ 

ಹಿರಿಯ ಹಣಕಾಸು ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಸುಚೇತಾ ದಲಾಲ್ ತಮ್ಮ ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ವಿಚಾರವನ್ನು ಮುಂದಿಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆ ತರಲು ಹೊಸ ಕಾನೂನುಗಳೇ ಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ. ಈಗಾಗಲೇ ಇರುವ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ, ಪಕ್ಷಪಾತವಿಲ್ಲದೆ ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಅಧಿಕಾರಿ ಇದ್ದರೂ ಸಾಕು. ಇದನ್ನೇ ಅವರು `ತುಕಾರಾಮ್ ಮುಂಢೆ ಎಫೆಕ್ಟ್' ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಔಷಧ ಆಡಳಿತ ಇಲಾಖೆಯ ಆಯುಕ್ತರಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಐಎಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ತುಕಾರಾಮ್ ಮುಂಢೆ, ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಕಾಗದದಲ್ಲಷ್ಟೇ ಉಳಿಯದಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹೋಟೆಲ್‍ಗಳು, ಕ್ಲಬ್‍ಗಳು, ಸಿಹಿ ಅಂಗಡಿಗಳು, ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳು, ಪನೀರ್ ತಯಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ದಿಢೀರ್ ದಾಳಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಆಹಾರ ಕಲಬೆರಕೆ, ಅಸ್ವಚ್ಛತೆ ಹಾಗೂ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಭಾವಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಿಲ್ಲ.

ಇದರಿಂದ ಕೇವಲ ಕೆಲವು ಅಂಗಡಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ; ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮನಸ್ಥಿತಿಯೇ ಬದಲಾಯಿತು. ಪರಿಶೀಲಕರು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ ಬರಬಹುದು ಎಂಬ ಭಯದಿಂದ ಅನೇಕ ಹೋಟೆಲ್‍ಗಳು ತಮ್ಮ ಅಡುಗೆಮನೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿದವು. ಹಾಲು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದಕರು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸಿದರು. ಕೆಲವು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನೇ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಂಡವು. ಕಲಬೆರಕೆಯ ಆಹಾರವನ್ನು ತಾವೇ ನಾಶಪಡಿಸುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೂ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು.

ಕಾನೂನುಗಳ ಕಠಿಣತೆಗಿಂತ ಅವುಗಳ ಜಾರಿಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ. `ಸಿಕ್ಕಿಬೀಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಇಲ್ಲ' ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ `ಯಾರೇ ಆಗಿರಲಿ, ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ಕ್ರಮ ಖಚಿತ' ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಮೂಡಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬದಲಾಗಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ  ಕಾನೂನುಗಳ ಕೊರತೆಯಲ್ಲ; ಜಾರಿಯ ಕೊರತೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಹೊಸ ಕಾನೂನು ರೂಪಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಈಗಿರುವ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಆಡಳಿತಗಾರರ ಅಗತ್ಯ ಹೆಚ್ಚು. ತುಕಾರಾಮ್ ಮುಂಢೆ ಅವರ ಕಾರ್ಯಶೈಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಜೀವಂತ ಉದಾಹರಣೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ `ತುಕಾರಾಮ್ ಮುಂಢೆ ಪರಿಣಾಮ' ಎಂದರೆ ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಅಲ್ಲ. ಅದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ, ನಿರ್ಭಯತೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಜಾರಿಯಿಂದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿದ ಆಡಳಿತ ಪಾಠ. ಸುಚೇತಾ  ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ, ನಿಜವಾದ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ, ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲರ ಮೇಲೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತವೆ.