ಭಾರತದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ವಿರೋಧಾಭಾಸ
ದೊಡ್ಡ ಭರವಸೆಗಳು, ಕಳಪೆ ಅನುಷ್ಠಾನ
ಹೇಳಲೇಬೇಕಾಗಿದ್ದು * ಬಿವಿಸೀ
ಭಾರತವು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಹಿಮಾಲಯದ ಹಿಮಶಿಖರಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿಯ ಕಡಲತೀರಗಳವರೆಗೆ, ಪುರಾತನ ದೇವಾಲಯಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಆಧುನಿಕ ನಗರಗಳವರೆಗೆ, ಕಾಡುಗಳು, ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು, ಸಂಸ್ಕøತಿ, ಆಹಾರ ವೈವಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಹಬ್ಬಗಳ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶವಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಪಾರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಸಾಮಥ್ರ್ಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಸಾಮಥ್ರ್ಯವನ್ನು ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವಲ್ಲಿ ದೇಶ ಇನ್ನೂ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮಟ್ಟವನ್ನು ತಲುಪಿಲ್ಲ. ಇದೇ ಭಾರತದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ದೊಡ್ಡ ವಿರೋಧಾಭಾಸವಾಗಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಭರವಸೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಹೊಸ ಯೋಜನೆಗಳು, ಪರಂಪರೆ ತಾಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಕಡಲತೀರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಸಾಹಸ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನೆಲಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಎದುರಿಸುವ ಅನುಭವಗಳು ಈ ಘೋಷಣೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ದೇಶದ ಅನೇಕ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಕೊರತೆ ಇನ್ನೂ ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ರಸ್ತೆಗಳು ಹಾಳಾಗಿರುವುದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶೌಚಾಲಯಗಳ ಅಭಾವ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ, ಕಸದ ಸಮರ್ಪಕ ನಿರ್ವಹಣೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು, ದಿಕ್ಕು ಸೂಚಿಸುವ ಫಲಕಗಳ ಅಭಾವ ಮತ್ತು ಸಮರ್ಪಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೊರತೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಅನುಭವವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ಬಳಿ ಅಕ್ರಮ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆ ಮತ್ತು ಅಸಮರ್ಪಕ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ದೃಶ್ಯವಾಗಿದೆ.
ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹಲವು ಸವಾಲುಗಳಿವೆ. ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ಪ್ರವಾಸಿ ಮಾಹಿತಿ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಕೊರತೆ, ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರ ಅಭಾವ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳ ನಡುವೆ ಸಮನ್ವಯದ ಕೊರತೆ ಭಾರತದ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತವೆ. ಅನೇಕ ದೇಶಗಳು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪ್ರವಾಸಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಆದಾಯದ ಮೂಲವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿರುವಾಗ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನದ ನಡುವೆ ದೊಡ್ಡ ಅಂತರ ಉಳಿದಿದೆ.
ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯೂ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗ, ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಜೀವನಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆ ಆಗಬೇಕಾದರೆ ಅವರಿಗೆ ತರಬೇತಿ, ಹಣಕಾಸು ನೆರವು ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು. ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳು ಸ್ಥಳೀಯರ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸದೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಭಾರತದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಕೊರತೆಯಿರುವುದು ಆಕರ್ಷಕ ತಾಣಗಳಲ್ಲ; ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಒಂದು ತಾಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಅಥವಾ ನವೀಕರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅದನ್ನು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ, ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವನ್ನು ಕೇವಲ ಘೋಷಣೆಗಳ ವಿಷಯವನ್ನಾಗಿ ನೋಡದೆ, ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಯೋಜನೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಆಡಳಿತದ ಮೂಲಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಭಾರತ ತನ್ನ ಅಪಾರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಸಾಮಥ್ರ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
Comments
Post a Comment